İran ve ABD arasında savaş devam ediyor. ABD, dün yeniden gece boyunca ülkenin kıyı bölgesini vurdu. Saldırılar, 3 ABD askerinin öldürüldüğü haberinden sonra şiddetlendi.
ABD Başkanı, “İran, her Amerikan askerini öldürdüğünde, bu cinayetin bedelini kat kat ödeyecek” sözleriyle İran’ı daha sert vurma talimatı verdiğini duyurdu.
Bu açıklamadan sonra İran’ın sanayi bölgeleri ve sivil altyapısıyla birlikte askeri üsleri de hedef alındı. İran’dan karşılık gecikmedi.
İran, özellikle Kuveyt ve Bahreyn olmak üzere Körfez ülkelerine saldırıda bulundu. Kuveyt’teki 3 ABD üssü hedef alındı.
İran Devrim Muhafızları savaş devam ettiği sürece Körfez ülkelerini hedef alacaklarını vurguladı. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ülkesinin “tam kapsamlı bir savaş” içinde olduğunu söyledi.
SAVAŞIN GELECEĞİ İÇİN İKİ SEÇENEK
Buna rağmen ABD, her gün vurduğu İran ile görüşmelerin devam ettiğini öne sürdü. ABD İran çatışmasında iki temel senaryo öne çıktı.
İlk seçenek, Hürmüz Boğazı’nı yeniden deniz trafiğine açmayı amaçlayan 10 günlük yeni bir ateşkes planını kabul etmek olarak öne çıkıyor.
İkinci seçenek ise Tahran’ı teslime zorlayacak büyük bir ortak askeri harekat başlatmayı içeriyor.
ABD Başkanı Donald Trump henüz nihai kararını vermemiş olsa da, yetkililer önümüzdeki birkaç günün hangi yolun izleneceğini belirleyeceğini ve mevcut durumun sürdürülebilir olmadığını ifade ediyor.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi ise arabulucular aracılığıyla iletilen teklifleri aldıklarını doğruladı ancak detay vermekten kaçınarak ordunun ABD saldırılarına güçlü yanıt vermeye devam edeceğini söyledi.
ARABULUCULAR ATEŞKES İSTİYOR
Katar, Mısır ve Pakistan’ın da aralarında bulunduğu bölgesel arabulucular, Washington ve Tahran yönetimlerine 10 günlük bir ateşkes teklifi sundu.
Plan; çatışmaların durdurulmasını, Hürmüz Boğazı’ndaki Umman ve İran karasularını kapsayan deniz hatlarının güvenli şekilde açılmasını ve taraflara çöken mutabakat zaptını kurtarma fırsatı tanınmasını öngörüyor.
ABD’li yetkililer, Trump yönetiminin bu öneriyi değerlendirdiğini ve İsrail’e diplomatik fırsat penceresini kapatabilecek adımlardan kaçınması çağrısında bulunduğunu belirtti.
Bölgesel arabulucular, misilleme döngüsünü durdurmak için bir kez daha acele ediyorlar. Arabulucu ülkelerden bir kaynak, “ABD ve İran’a bir sükunet dönemi önerdiğimizi söyledik,” dedi.
Yeni ateşkes önerisi, çatışmaları durduracak, Hürmüz Boğazı’ndaki her iki deniz yolunu da yeniden açacak ve Washington ile Tahran’a çökmekte olan mutabakat zaptını kurtarmak için bir fırsat sunacak.
BÜYÜK HAREKAT GELİYOR MU?
Üst düzey bir ABD’li yetkili müzakerelerin sürdüğünü ancak Trump’ın misillemelerini henüz tamamlamadığını ifade etti.
ABD yönetimi bir yandan diplomasi seçeneğini değerlendirirken, diğer yandan görüşmelerin başarısız olma ihtimaline karşı bölgeye onlarca savaş uçağı ve yakıt ikmal uçağı sevk etti.
Bu esnada İsrail istihbaratı, yüzlerce metre toprak ve granitle korunan, İran’ın Kazma Dağı’nın altına kurduğu tesiste nükleer faaliyetlere devam ettiğini öne sürdü. Buna göre uranyum zenginleştiren sentrifüjlar buraya taşındı.
The Wall Street Journal’ın haberine göre ABD Başkanı, Kazma Dağı’nı ele geçirmek için kara harekatı ihtimalini değerlendiriyor.
İsrail ordusunun da olası bir geniş çaplı harekât için yüksek alarm durumunda beklediği aktarıldı. İsrail, ABD’yi geniş bir kara harekatına ikna etmek için çalışmaya devam ediyor.
BİR GÖZÜMÜZ DE YEMEN’DE
Yemen’deki İran destekli Husilerin Suudi limanlarına deniz ablukası ilan etmesi ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun olası bir saldırıya sert karşılık verileceği yönündeki uyarıları, krizin Kızıldeniz’den tüm Körfez hattına yayılma riskini tırmandırıyor.
Yaşanan gerilimin ardından petrol fiyatlarının varil başına 90 doları aşması ve ABD’de benzin fiyatlarının yükselmesi, savaşa yönelik iç kamuoyu tepkisini artırıyor.
Ürdün’de düzenlenen füze saldırısında en az iki ABD askerinin yaşamını yitirmesi, cumartesi günü ivme kazanan ateşkes girişimlerini sekteye uğrattı.
