Fransız Yargısı, Beşşar Esed Hakkında Tutuklama Emri Çıkardı
Fransız yargısı, Suriye’nin devrik lideri Beşşar Esed hakkında 2013 yılında Doğu Guta’da gerçekleşen kimyasal saldırılarla ilişkilendirerek insanlığa karşı suç ve savaş suçuna yardım ettiği iddialarıyla üçüncü kez tutuklama emri çıkardı. Paris’teki yerel mahkeme, daha önce Yargıtayın iptal kararından sonra bu kararı aldı.
Esed’in Yeniden Tutuklanması Kararlaştırıldı
Fransa basınında ortaya çıkan bilgilere göre, Fransa, Esed’in 2013’te Doğu Guta’da gerçekleşen kimyasal saldırılardan sorumlu olduğu iddialarını yeniden gündeme getirdi. Paris mahkemesi hakimleri, Esed’in insanlığa karşı suç ve savaş suçlarına yardım ettiği gerekçesiyle üçüncü kez tutuklanmasına karar verdi.
Suriye’nin devrik lideri Esed’in bu kararı, Yargıtayın daha önce verdiği 25 Temmuz tarihli iptal kararının ardından geldi. Yargıtay, önceki mahkemenin 15 Kasım 2023’te verdiği tutuklama emrini geçersiz kılmış ve devlet başkanlarının bile savaş suçu veya insanlığa karşı suçlarda dokunulmazlığının olamayacağını vurgulamıştı.
Fransa’daki mahkeme, 2021 yılında 2013’teki Doğu Guta kimyasal saldırılarına ilişkin bir soruşturma başlatmıştı. Bu soruşturma çerçevesinde ilk tutuklama kararı 15 Kasım 2023’te verilmişti. Mahkeme bu dönemde Esed’i, Doğu Guta’daki kimyasal saldırılarda insanlığa karşı suç ve savaş suçlarına yardım etmekle suçlamıştı.
İkinci tutuklama kararı ise 20 Ocak’ta alındı, ancak Yargıtay, devlet başkanlarının dokunulmazlığını gerekçe göstererek kararı iptal etti. Şimdi ise Paris mahkemesi, Yargıtayın kararının ardından Esed hakkında üçüncü kez tutuklama emri çıkararak süreci tekrar başlattı.
Doğu Guta Katliamı ve Kimyasal Saldırılar
Suriye yönetimi, 21 Ağustos 2013’te başkent Şam’ın Doğu Guta bölgesinde kimyasal silahlar kullanarak 1400’den fazla sivili öldürmüştü. Bu katliamda, binlerce sivil zehirli gazlardan etkilendi, çoğunluğu kadın ve çocuklardan oluşuyordu. Doğu Guta, Esed rejiminin en katı ablukasına ve neredeyse tüm silahların kullanıldığı bir bölge haline geldiği 2018 yılına kadar devam etti.
Bölgedeki muhalif gruplar, Şam yönetimi ve Rusya ile yapılan anlaşmalar sonucunda Nisan 2018’de Doğu Guta’yı boşaltmak zorunda kaldı. Beş yıllık kuşatmanın ardından bölgeden çıkan siviller, halen ülkenin kuzeyinde muhaliflerin kontrol ettiği bölgelerde hayatta kalmak için mücadele veriyor.
Suriye İnsan Hakları Ağı’nın raporuna göre, Esed yönetimi iç savaşın başladığından bu yana muhaliflerin kontrolünde olan yerleşimlere 217 kez kimyasal silah saldırısı düzenledi.